Ngữ pháp N1 Bài 8: ～を控えて, ～に先駆けて

Ý nghĩa · Cách dùng

- Diễn tả một sự việc, kỳ hạn hoặc thời kỳ quan trọng nào đó đang đến rất gần về mặt thời gian hoặc không gian.
- Được sử dụng rộng rãi trong nhiều ngữ cảnh từ kinh doanh, tin tức đến hội thoại hàng ngày.
- Thường được dùng ở dạng nhấn mạnh là 「〜を目前に控えて」 (Cận kề ngay trước mắt).

Cấu trúc

Ví dụ

Ý nghĩa · Cách dùng

"Làm việc gì đó sớm hơn, đi trước so với những người/ vật khác (mang tính tiên phong, dẫn đầu khi những nơi khác chưa thực hiện)".
- Mang sắc thái "mở đường, dẫn đầu", đi trước một bước để tạo ra một hành động đặc biệt hoặc một điều mới mẻ hoàn toàn.
- Là cách diễn đạt trang trọng (văn viết), thường dùng phổ biến trong kinh doanh, tin tức thời sự, hoặc các thông cáo chính thức của cơ quan công quyền.

Cấu trúc

Ví dụ

Ý nghĩa · Cách dùng

"Vào lúc... / Nhân cơ hội... / Khi...".
- Là biểu hiện mang tính lịch sự, trang trọng hơn so với cấu trúc 「〜ときに」.
- Hầu như không dùng cho các sự việc mang tính chất tiêu cực.

Cấu trúc

Lưu ý

Có các cụm từ quán ngữ cố định hay đi kèm như 「折に触れて」 (mỗi khi có dịp) hoặc 「折りを見て」 (tìm thời điểm thích hợp).

Ví dụ

Ý nghĩa · Cách dùng

Biểu hiện thể hiện sự quan tâm, thấu hiểu cho hoàn cảnh của đối phương khi người nói muốn làm phiền, nhờ vả hoặc tạ lỗi.

Cấu trúc

Ví dụ

Ý nghĩa · Cách dùng

"Chính vào khoảnh khắc làm... thì vô tình/lỡ...".
Diễn tả một sự việc bất ngờ làm chất xúc tác khiến cho một sự việc khác xảy ra một cách "vô tình", "lỡ", "sơ ý".

Cấu trúc

Ví dụ

Ý nghĩa · Cách dùng

① "Vô tình... / Không có chủ đích rõ ràng...".
- Diễn tả việc thực hiện một hành động một cách vô thức, không có chủ ý từ trước (thường đi với động từ chỉ giác quan như 「見る」、「聞く」、「読む」、「覚える」).
② "Không rõ là... / Không biết từ đâu...".
- Diễn tả một hành động, mốc thời gian hoặc địa điểm không được xác định rõ ràng.

Cấu trúc

Ví dụ

Ý nghĩa · Cách dùng

- Diễn tả việc bản thân vốn đã có ý định hoặc kế hoạch làm một việc gì đó, nhưng vì một lý do bất ngờ hoặc sự cản trở nào đó xảy ra khiến người nói bỏ lỡ mất thời cơ chín muồi, dẫn đến kết cục không thể thực hiện được.
- Cấu trúc này luôn đi kèm với tâm trạng tiếc nuối, hối tiếc của người nói.
- Thường chỉ kết hợp với một số động từ cố định như: chưa kịp nói (言いそびれる), chưa kịp nghe (聞きそびれる), lỡ mất dịp mua (買いそびれる), lỡ giấc (寝そびれる), lỡ bữa (食べそびれる).

Cấu trúc

Ví dụ

Ý nghĩa · Cách dùng

Cấu trúc này được chia làm hai cách dùng chính:
① Khi dùng độc lập: Mang nghĩa làm tổn hại, làm xấu đi hoặc gây tác động tiêu cực đến giá trị, trạng thái của một đối tượng (như sức khỏe, mối quan hệ, tâm trạng, cảnh quan...).
- Thường đi với một số từ như: làm hại sức khỏe (健康を損なう), làm phật lòng (機嫌を損ねる), làm mất mỹ quan (美観を損なう).
② Khi kết hợp sau động từ thể ます (đóng vai trò động từ ghép): Mang các sắc thái làm thất bại/ làm hỏng việc gì đó; bỏ lỡ mất cơ hội làm gì; hoặc suýt chút nữa thì rơi vào trạng thái nguy hiểm (suýt chết).
- Thường đi với một số từ như: viết hỏng/viết lỗi (書き損なう), bỏ lỡ không xem được (見損なう), suýt chết (死に損なう).

Cấu trúc

Ví dụ